Βάζεις νέα φιάλη στη γραμμή: τι χρειάζεσαι
Πασχάλης Κοσμίδης·MSc Μηχανολόγος Μηχανικός ΑΠΘ·6 λεπτά διάβασμα
Μια νέα φιάλη ξεκινά σχεδόν πάντα από το μήνυμα που θέλει να περάσει ο παραγωγός στον καταναλωτή. Μπορεί να είναι μια νέα ετικέτα ή μια νέα σειρά. Μπορεί να είναι ένα πιο ελαφρύ ή ένα πιο ακριβό γυαλί. Μπορεί να είναι μια εικόνα πιο αυστηρή ή πιο ανάλαφρη, ανάλογα με το κοινό που θέλει να φτάσει: πιο ανανεωμένη ή πιο συντηρητική, πιο νεανική ή πιο παραδοσιακή. Μπορεί ακόμα να είναι ένα πώμα που δείχνει ότι το κρασί προορίζεται για άμεση κατανάλωση και όχι για παλαίωση. Και η λίστα συνεχίζεται.
Το ερώτημα αν η γραμμή μπορεί να εμφιαλώσει τη νέα φιάλη έρχεται μετά. Και συνήθως έρχεται αργά, λίγες εβδομάδες πριν την πρώτη εμφιάλωση.
Σε αυτόν τον οδηγό
Πριν παραγγείλεις οτιδήποτε, αξίζει να δεις τι ακριβώς αλλάζει ανάμεσα στην παλιά και τη νέα φιάλη. Από αυτό εξαρτάται τι χρειάζεσαι, και πολλές φορές είναι λιγότερα από όσα φοβάσαι.
- Δες αν φτάνουν τα εξαρτήματα που ήδη έχεις.
- Κάνε δοκιμή με 10-12 φιάλες.
- Ό,τι δεν ταιριάζει, φτιάχνεται ανά σταθμό.
Πρώτα δες αν φτάνουν τα εξαρτήματα που ήδη έχεις
Πρώτα δες αν το νέο μπουκάλι μπορεί να εμφιαλωθεί με τα εξαρτήματα που ήδη έχεις. Δες τα σχέδια της νέας φιάλης και σύγκρινέ τα με μία που ήδη έχεις και σου μοιάζει πολύ. Για να μπορεί να περάσει από τη μηχανή θα πρέπει:
Διάμετρος
η διάμετρος του σώματος να είναι ίδια ή έως 2 mm μικρότερη σε κάθε ύψος που πιάνεται από αστέρι ή πλάτη, ώστε να μπορεί να περάσει (έστω και με πιο αργή ταχύτητα),
Πώμα
το πώμα που θες να βάλεις να μπορεί η μηχανή σου να το τοποθετήσει με τα υπάρχοντα εξαρτήματα (φελλός, Stelvin, καπάκι μπύρας),
Ύψος
το ύψος να είναι εντός του εύρους που μπορεί να ρυθμιστεί η μηχανή σου. Σημαντικό είναι εδώ να ελέγξεις κάθε σταθμό της μηχανής, γιατί μπορεί μεταξύ τους να έχουν διαφορετικό εύρος λειτουργίας (αν και δεν φαίνεται λογικό, μου έχει τύχει),
Κοχλίας
αν υπάρχει κοχλίας που δίνει το βήμα στη μηχανή, πρέπει να ελεγχθεί αν μπορεί να διαχειριστεί αυτή τη διάμετρο. Αν δεν αλλάξουν πολύ τα ml της φιάλης, συνήθως μπορεί, αλλά καλό είναι να είμαστε σίγουροι.
Κάνε δοκιμή με 10-12 φιάλες
Αν δεις ότι με βάση τα παραπάνω έχεις τον εξοπλισμό για να την εμφιαλώσεις, πριν το δέσεις κόμπο κάνε δοκιμή με περίπου 10-12 μπουκάλια.
- 1
Ζήτα από τον προμηθευτή σου να σου δώσει μερικά για να κάνεις δοκιμές.
- 2
Βάλ' τα στη γραμμή σου και εμφιάλωσέ τα με νερό για να δεις ότι προχωράνε καλά. Δοκίμασέ τα στην αρχή με χαμηλή ταχύτητα, για να αποφύγεις ζημιές.
- 3
Τέλος, άνοιξέ τα ξανά και πέρνα τα από τη μηχανή, αυτή τη φορά με την ταχύτητα που θες να τα δουλέψεις.
Αν έχουν μικρότερη διάμετρο από την ονομαστική των αστέρων, μην είσαι απαιτητικός, δούλεψέ τα σε χαμηλές ταχύτητες γιατί αλλιώς θα κάνεις ζημιά. Η λύση αυτή είναι προσωρινή και προτείνεται μόνο για δοκιμαστικά batch, ώστε να δεις αν το νέο προϊόν σου έχει την απήχηση που περίμενες. Την επόμενη χρονιά φτιάξε νέους αστέρες για να εξασφαλίσεις ότι δεν θα τραυματίσεις τη μηχανή σου.
Τι αλλάζει σε κάθε σταθμό
Αν δεν έχεις εξαρτήματα για να κάνεις δοκιμή, τότε η κατασκευή νέων είναι μονόδρομος. Τι πρέπει να ελεγχθεί και να κατασκευαστεί αν δεν ταιριάζει:
Επιπλέον ανά σταθμό:
Πλυντήριο
Αν αλλάξει το είδος πώματοςΣτο πλυντήριο ίσως χρειαστούν δαγκάνες για να πιάνουν τον λαιμό του μπουκαλιού. Αυτό χρειάζεται αν αλλάξεις είδος πώματος, γιατί συνήθως αυτό το μέρος του μπουκαλιού καθορίζεται μόνο από το πώμα.
Γεμιστικό
Αν αλλάξει το μέγεθος πώματοςΣτο γεμιστικό ίσως χρειαστούν νέοι κεντραδόροι στα μπεκ. Αυτό χρειάζεται αν αλλάξεις το μέγεθος του πώματος, συνήθως στα βιδωτά καπάκια.
Ταπωτικό
Θέλει επίσκεψη μηχανικούΕδώ θα χρειαστεί πολλή προσοχή. Υπάρχουν διάφορες διάμετροι σε λαιμούς, ανάλογα το πώμα αλλά και το μπουκάλι, που επηρεάζουν αυτό το στάδιο, ακόμα και αν δεν επηρεάζουν τα 2 προηγούμενα. Στο συγκεκριμένο στάδιο θα χρειαστεί επίσκεψη από τον μηχανικό για διερεύνηση.
Καψύλιο
Συνήθως εντάξειΕδώ, αν η διάμετρος του καψυλίου αλλάξει, ίσως χρειαστεί αλλαγή ο μεταφορέας του. Συνήθως όμως σε αυτό το στάδιο είναι όλα εντάξει.
Ετικέτα
Αν η φιάλη είναι κωνικήΕδώ τα προβλήματα ξεκινάν όταν η φιάλη δεν είναι ευθεία. Αν είναι κωνική και η μηχανή δεν επιτρέπει τη ρύθμιση σε αυτή τη διεύθυνση, τότε η κατασκευή νέων εξαρτημάτων είναι μονόδρομος. Θα έχεις ακούσει σίγουρα κόσμο να λέει ότι «δουλεύει και όπως είναι», αλλά η αλήθεια είναι ότι οι ετικέτες μπαίνουν άτσαλα και στο τέλος καταλήγεις να έχεις διαφορές μεταξύ μπουκαλιών, ακόμα και ελαττώματα. Αλλά δεν έκανες αυτή την αλλαγή για να υποβιβάσεις την ποιότητα της συσκευασίας σου, την έκανες για να την αναβαθμίσεις, συνεπώς η τακτική αυτή δεν συμβαδίζει με τον αρχικό σου στόχο.
Τα περισσότερα από αυτά τα εξαρτήματα τα κατασκευάζουμε κι εμείς, μαζί με τα αστέρια και τις πλάτες.
Πώς το λύνουμε εμείς
Κλασικά αστέρια
Με τα κλασικά αστέρια, κάθε φιάλη θέλει ολόκληρο δικό της σετ για κάθε σταθμό. Τα παραγγέλνεις από τον κατασκευαστή της μηχανής, συχνά από το εξωτερικό, και περιμένεις εβδομάδες. Μετά πρέπει να έρθει τεχνικός να τα βάλει και να ρυθμίσει τη μηχανή, και αυτό ξανά σε κάθε αλλαγή.
Quick-change Bottleneck
Στο σύστημα quick-change η βάση μπαίνει μία φορά σε κάθε σταθμό και μένει ίδια για όλα τα μπουκάλια. Για κάθε νέα φιάλη φτιάχνουμε μόνο αρπάγες, με το δικό της χρώμα. Η κατασκευή αυτών των αρπαγών είναι πολύ γρήγορη και το κόστος δεν αποτελεί δεσμευτικό παράγοντα. Έτσι, η δοκιμή νέων φιαλών, από μια διαδικασία έρευνας, αναμονής και κόστους, μετατρέπεται σε ένα τηλεφώνημα και μερικές μέρες αναμονή. Η αλλαγή γίνεται με το χέρι, χωρίς εργαλεία και χωρίς να ρυθμίσεις ξανά τη μηχανή, από οποιονδήποτε. Για τα αστέρια δεν χρειάζεται να έρθει ξανά μηχανικός.
Τις αρπάγες τις φτιάχνουμε στο εργαστήριό μας με βιομηχανικό 3D printing ή άλλη μέθοδο, ανάλογα με το εξάρτημα, χωρίς καλούπι. Γι' αυτό μια φιάλη που θα τρέξεις λίγες φορές τον χρόνο δεν βγαίνει ασύμφορη. Σχεδιάζουμε από τις πραγματικές διαστάσεις της δικής σου μηχανής και όχι από κατάλογο, οπότε ταιριάζουν σε όλες σχεδόν τις μάρκες αυτόματης γραμμής: Eurostar, AlfaTek, Enoberg, Fimer, GAI, Comet, Bertolaso, Krones, COMEN, Nortan, KOSME και άλλες. Καλύπτουμε φιάλες από Φ20 έως Φ105 mm και από 40 ml έως 2 L.
Τι μας στέλνεις
Δεν χρειάζονται σχέδια της μηχανής. Χρειάζονται:
- δύο ή τρία δείγματα της νέας φιάλης (ή, αν δεν υπάρχουν ακόμα, το τεχνικό φύλλο από τον προμηθευτή του γυαλιού),
- το μοντέλο της μηχανής και σε ποιους σταθμούς θα τρέξει η φιάλη,
- την ταχύτητα της γραμμής,
- πότε θέλεις να γίνει η πρώτη εμφιάλωση.Το τέταρτο είναι το πιο σημαντικό. Αν το ξέρουμε από νωρίς, προλαβαίνουμε και δοκιμή πριν τη μέρα της εμφιάλωσης.
Πόσο περιμένεις
Αν έχεις ήδη βάση Bottleneck
οι αρπάγες για τη νέα φιάλη είναι έτοιμες σε 3-5 εργάσιμες από τη στιγμή που έχουμε το δείγμα.
Αν είναι η πρώτη φορά
πρώτα αξιολογούμε τη γραμμή σου, στην Ελλάδα επί τόπου, και μετά σχεδιάζουμε βάσεις και αρπάγες για κάθε σταθμό. Η πρώτη αναβάθμιση θέλει περίπου 30 ημέρες, ανάλογα με το μέγεθος της γραμμής και την απόσταση από το εργαστήριό μας. Από εκεί και πέρα, κάθε επόμενη φιάλη είναι θέμα 3-5 εργάσιμων.
Γι' αυτό, αν ξέρεις ότι έρχεται νέα φιάλη μέσα στη χρονιά, η καλύτερη στιγμή να μιλήσουμε είναι τώρα και όχι λίγες μέρες πριν.
Συχνές ερωτήσεις
Αλλάζω μόνο την ετικέτα. Χρειάζομαι κάτι στη γραμμή;
Αν η φιάλη μένει ίδια, όχι για τα αστέρια. Ίσως χρειαστεί ρύθμιση στην ετικετέζα για τη νέα ετικέτα, αλλά αυτό είναι άλλο θέμα, στο οποίο μπορούμε να σε βοηθήσουμε.
Η νέα φιάλη διαφέρει μόνο λίγα χιλιοστά. Δεν κάνουν τα παλιά αστέρια;
Συνήθως όχι. Μια φιάλη με λίγο μικρότερη διάμετρο παίζει μέσα στη θέση και γέρνει, μια με λίγο μεγαλύτερη σφηνώνει. Και στις δύο περιπτώσεις έχεις στάσεις και σπασίματα, που φαίνονται κυρίως σε πλήρη ταχύτητα. Αν παρ' όλα αυτά θες να κάνεις δοκιμαστικό batch, μπορείς με προσοχή και αργή ταχύτητα.
Δεν έχω ακόμα δείγμα, μόνο το σχέδιο του γυαλιού. Μπορούμε να ξεκινήσουμε;
Ναι, με το τεχνικό φύλλο της φιάλης ξεκινάμε τον σχεδιασμό. Πριν την τελική παράδοση θέλουμε όμως πραγματικό δείγμα στον χώρο, γιατί το γυαλί έχει πάντα κάποια απόκλιση από το σχέδιο.
Θα τρέξω τη νέα φιάλη λίγες φορές τον χρόνο. Αξίζει;
Εδώ βοηθάει το ότι δεν χρειάζεται καλούπι. Φτιάχνεις μόνο αρπάγες για τη συγκεκριμένη φιάλη, οπότε το κόστος μένει μικρό ακόμα και για μία μικρή σειρά. Βάζεις μία φορά τα αστέρια της Bottleneck και η εμφιαλωτική σου δεν αποτελεί περιοριστικό παράγοντα ξανά.
Πώς ξεκινάμε;
Κλείσε μια δωρεάν κλήση 30 λεπτών ή στείλε μας μήνυμα με τη φιάλη και το μοντέλο της μηχανής. Δεν υπάρχει δέσμευση. Αξίζει σίγουρα να το συζητήσουμε μαζί.

Θέλεις να το δούμε για τη δική σου φιάλη;
Στείλε μας φωτογραφία της νέας φιάλης δίπλα στην παλιά και το μοντέλο της μηχανής σου. Θα σου πούμε τι από τα παραπάνω χρειάζεσαι και τι όχι.